Anayasanın İlk Dört Maddesi Ne Anlama Gelir, Neden Değiştirilemez?

Anayasamızda yer alan ilk 4 maddenin değiştirilemeyeceği herkes tarafından bilinir. Peki şu anda kullanmakta olduğumuz 1982 anayasasında yer alan ilk dört madde nedir, bu maddeler neden değiştirilemez?

Anayasanın ilk dört maddesi ne anlama gelir, neden değiştirilemez

anayasanın ilk 4 maddesi ve değiştirilememe sebepleri açıklanmış. Buradan alınan bilgilere göre;

Anayasa, bir ülke üzerindeki egemenlik haklarının kullanım yetkisinin devlete verildiğini ve nasıl uygulanması gerektiğini gösteren bir toplumsal sözleşmedir. Bütün hukuk kurallarından üstündür. Devlet yapısını, yönetim organlarını, bu organların işleyişlerini, temel haklar ile temel özgürlükleri belirleyerek bir sınır çizer.

Anayasa neden önemli sorusunun yanıtı bu tanımda gizli. Sayısız kanun, yönetmelik, genelge, yönerge çıkarılabilir; ancak bunların hiçbir anayasaya aykırı olamaz. Çünkü anayasa, devletin uygulama sınırlarını çizdiği gibi vatandaşın da özgürlük alanını belirler. Elbette detaylarına yalnızca konunun uzmanı hukukçular hakim olur ancak her vatandaş, ülkesinin anayasasında kendisine tanınan özgürlükleri bilmeli ve bunları savunmalıdır.

ANAYASANIN İLK DÖRT MADDESİ NEDİR?
I. Devletin şekli
MADDE 1- Türkiye Devleti bir Cumhuriyettir.

II. Cumhuriyetin nitelikleri
MADDE 2- Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, millî dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk Devletidir.

III. Devletin bütünlüğü, resmî dili, bayrağı, millî marşı ve başkenti
MADDE 3- Türkiye Devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür. Dili Türkçedir.

Bayrağı, şekli kanununda belirtilen, beyaz ay yıldızlı al bayraktır.

Millî marşı “İstiklal Marşı”dır.

Başkenti Ankara’dır.

IV. Değiştirilemeyecek hükümler
MADDE 4- Anayasanın 1 inci maddesindeki Devletin şeklinin Cumhuriyet olduğu hakkındaki hüküm ile, 2 nci maddesindeki Cumhuriyetin nitelikleri ve 3 üncü maddesi hükümleri değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif edilemez.

Şu anda Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nde yürürlükte olan ve 18/10/1982 kabul tarihli Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın ilk dört maddesi tam olarak kelime kelime bu şekildedir.

İLK DÖRT MADDE NE ANLAMA GELİR?
Anayasanın ilk dört maddesi, aslında Türkiye Cumhuriyeti’nin temel yapı taşlarını oluşturuyor. Türkiye Cumhuriyeti demek, sayısız şehit ve gazimizin ne kadar minnet duysak az kalacak çabalarıyla kurulmuş bir devlet demektir.

Anayasanın ilk dört maddesi işte bu çabaların boşa gitmediğinin bir kanıtı olarak karşımıza çıkıyor. Her ülkenin vazgeçilmez değerleri vardır. Bizim ülkemizin en temel değerleri de anayasanın ilk dört maddesinde belirtiliyor.

NEDEN DEĞİŞTİRİLEMEZ?
Anayasanın ilk dört maddesi değiştirilemez çünkü dördüncü maddede bu durum açık bir şekilde dile getirilmiştir;

IV. Değiştirilemeyecek hükümler
MADDE 4- Anayasanın 1 inci maddesindeki Devletin şeklinin Cumhuriyet olduğu hakkındaki hüküm ile, 2 nci maddesindeki Cumhuriyetin nitelikleri ve 3 üncü maddesi hükümleri değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif edilemez.

Pek çok hukukçuya göre anayasanın ilk dört maddesi, Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin teminatıdır. İlk dört maddede yapılacak değişiklikler sonrası ülkemiz, bildiğimiz ülke olmaktan çıkabilir. Bu nedenle anayasanın ilk dört maddesi değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif dahi edilemez maddesi pek çok hukukçu için doğru bir kuraldır.

Elbette konu hakkında pek çok farklı görüş de var ancak bu uzmanların ilgilenmesi gereken bir konudur.

OSMANLI’DA VE TÜRKİYE CUMHURİYETİ’NDE ANAYASALAR:
1808 – Sened-i İttifak: Anayasa değildir ancak Türk tarihindeki ilk anayasal düşünce temelli belgedir.

1876 – Kanun-i Esasi: Türk tarihinin ilk anayasasıdır. Bir dönem kaldırılmış, 1908 yılında yeniden yürürlüğe konmuştur.

1921 – Teşkilat-ı Esasiye: Türkiye Büyük Millet Meclisi açıldıktan sonra oluşturulan kısa bir metindir.

1924 – Teşkilat-ı Esasiye: Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk anayasasıdır.

1961 – Anayasa: 1960 darbesi sonrası oluşturulmuş ve ilk kez anayasa olarak adlandırılmıştır.

1982 – Anayasa: 1980 darbesi sonrası oluşturulmuştur. Bugün değişiklikler yapılsa bile yürürlüktedir.

WebTekno