19 Mayıs (Tarihte Bugün)

19 Mayıs, Miladi takvime göre yılın 139. (artık yıllarda 140.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan 226 gün vardır.

Olaylar

639 - Chieh-she-shuai ve yandaşları, Tang İmparatoru Tai Tsung'un yazlık sarayı olan Chiucheng Sarayı'nı bastılar.
1515 - Kemah Kuşatması
1884 - Ringling Kardeşler, ABD Baraboo'da ilk sirklerini açtılar. 1919'da Ringling Bros. and Barnum & Bailey Sirki ile birleştiler.
1897 - Oscar Wilde, 1895'ten beri "ahlak dışı yaşam" suçlamasıyla kürek cezası çekmekte olduğu Reading Zindanı'ndan çıktı.
1910 - Halley kuyruklu yıldızı, Dünya'ya yaklaştı.
1919 - Mustafa Kemal Paşa'nın 9. Ordu Müfettişi olarak Anadolu'ya Samsun'dan ayak basması ve Millî Mücadele'yi başlatması.
1924 - Musul sorunuyla ilgili Türk-İngiliz heyetleri arasında, "Haliç Konferansı" diye adlandırılan görüşmeler başladı. 9 Haziran'a kadar sürecek görüşmelerden sonuç alınamayınca, konu Milletler Cemiyeti'ne götürüldü.
1934 - Bulgaristan'da faşistler darbeyle iktidarı ele geçirdi.
1935 - Frankfurt - Darmstadt arasında ilk Autobahn açıldı.
1938 - Atatürk, son defa Gençlik ve Spor Bayramı gösterilerini izledi ve Hatay sorunu ile ilgili olarak -rahatsızlığına rağmen- Güney gezisine çıktı.
1940 - İstanbul’da Dolmabahçe Stadı’nın temeli atıldı.
1943 - Ankara'da Gençlik Parkı törenle açıldı.
1968 - Türkiye İşçi Partisi'nin Kayseri'deki toplantısına saldırıldı; konuşmacılar yaralandı, bayrak ve flamalar yırtıldı.
1975 - ABD Senatosu, Türkiye'ye silah ambargosunun kaldırılmasını kararlaştırdı.
1979 - 1 Mayıs günü sokağa çıktıkları için tutuklanan Türkiye İşçi Partisi Genel Başkanı Behice Boran ve 330 partili serbest bırakıldı.
1981 - Atatürk'ün Selanik'te doğduğu ev yeniden düzenlenerek Devlet Bakanı İlhan Öztrak tarafından hizmete açıldı. Atatürk Orman Çiftliği'nde, Atatürk'ün evinin benzerinin temeli, Başbakan Bülend Ulusu tarafından atıldı.
1982 - Türkiye, Fransa'dan Yılmaz Güney'in iadesini istedi.
1989 - Kadın Kurultayı toplandı. İlk kez kapalı bir salonda yapılan kadın toplantısına yaklaşık 2 bin 500 kadın katıldı.
1990 - Polis, Kadıköy'de bir eve baskın düzenledi. Çıkan çatışmada, Hatice Dilek Aslan ve İsmail Oral öldü.
1991 - Hırvatistan'da referandum yapıldı. Halkın % 94’ü bağımsızlık için oy kullandı. Referanduma katılım oranı % 86 oldu.
1993 - Atatürkçü Düşünce Derneği resmen kuruldu.
2000 - Fiji’de, silahlı bir grup parlamento binasını basıp, Başbakan Mahendra Chaudhry ile 7 bakanı rehin alarak darbe yaptı.
2004 - ABD işgal güçleri, Irak’ın batısındaki Ramadi kentinde bir eve düzenlediği bombalı saldırıda 45 kişiyi öldürdü.
2006 - Türkiye Gençlik Birliği kuruldu.
2011 - Kütahya Simav'da 5.9 şiddetinde bir deprem oldu. 3 kişi hayatını kaybetti, 120 kişi yaralandı.

Doğumlar

1584 - Miyamoto Musaşi, Japon kılıç üstadı (ö. 1645)
1701 - Alvise Giovanni Mocenigo, Venedik Dükü (ö. 1778)
1762 - Johann Gottlieb Fichte, Alman filozof (ö. 1814)
1881 - Mustafa Kemal Atatürk, Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu (ö. 1938) (19 Mayıs, onun Samsun'a çıktığı güne atfedilmiş sembolik doğum günüdür.)
1890 - Ho Şi Mingh, Vietnam bağımsızlık hareketinin lideri (ö. 1969)
1910 - Burhan Arpad, Türk gazeteci ve yazar (ö. 1994)
1911 - Ahmet Orhan Arda, Türk yüksek mimar ve Anıtkabir mimarlarından (ö. 2003)
1914 - Max Perutz, Avusturyalı-İngiliz moleküler biyolog (ö. 2002)
1919 - Georgie Auld, Amerikalı Tenor Saksofon ve Klarnet müzisyeni, grup lideri (ö. 1990)
1921 - Daniel Gélin, Fransız sinema oyuncusu (ö. 2002)
1923 - Peter Lo Sui Yin, Malezyalı siyasetçi (ö. 2020)
1925 - Malcolm X, Amerikalı siyahi lider (ö. 1965)
1925 - Pol Pot, Kamboçyalı komünist lider (ö. 1998)
1947 - David Helfgott, Avustralyalı piyanist
1954 - Nükhet Duru, Türk pop şarkıcısı
1954 - Gürbüz Çapan, Türk siyasetçi, Esenyurt Kurucu Belediye Başkanı
1962 - Serpil Çakmaklı, Türk sinema oyuncusu
1966 - Polly Walker, İngiliz oyuncu
1972 - Özcan Deniz, Türk şarkıcı, besteci, oyuncu ve yönetmen
1973 - Bülent İnal, Türk oyuncu
1973 - Servet Kocakaya, Türk müzisyen
1974 - Emma Shapplin, Fransız soprano
1974 - Zhang Jin, Çinli dövüş sanatçısı
1975 - Eva Polna, Rus şarkıcı, söz yazarı ve besteci
1975 - Jonas Renkse, İsveçli şarkıcı
1975 - Ozan Güven, Türk oyuncu
1975 - Kentaro Sakai, Japon eski futbolcudur
1976 - Kevin Garnett, Amerikalı basketbolcu
1976 - Åsa Westlund, İsveçli bir politikacıdır
1976 - Todor Yançev, Bulgar eski millî futbolcudur
1977 - Manuel Almunia, İspanyol futbolcudur
1977 - Natalia Oreiro, Arjantinli şarkıcı ve oyuncu
1978 - Marcus Bent, İngiliz futbolcudur
1979 - Koray Avcı, Türk eski futbolcudur
1979 - Diego Forlán, Uruguay'lı eski millî futbolcudur
1979 - Bérénice Marlohe, Fransız oyuncu ve manken
1979 - Andrea Pirlo, İtalyan futbolcu
1980 - Demet Evgar, Türk oyuncu
1980 - Moeneeb Josephs, Güney Afrikalı futbolcudur
1980 - Daniel Ngom Kome, Kamerunlu millî futbolcudur
1981 - Luciano Figueroa, Arjantinli futbolcudur
1981 - Yo Gotti, Amerikalı rapçi
1981 - Doğukan Manço, Türk şarkıcı ve DJ
1981 - Isabella Ragonese, İtalyan oyuncu
1983 - Eve Angel, Macar *****grafik film oyuncusu
1983 - Yağmur Atacan, Türk oyuncu
1983 - Facundo Erpen, Arjantin'li futbolcudur
1984 - Jesús Dátolo, Arjantinli millî futbolcudur
1984 - Julius Wobay, Sierra Leone'li millî futbolcudur
1985 - Tom Budgen, Hollandalı profesyonel güreşçi
1985 - Jon Kortajarena, Bask model ve aktör
1985 - Yavuz Özkan, Türk futbolcudur
1986 - Mario Chalmers, Amerikalı profesyonel basketbolcu
1986 - Alessandro De Marchi, İtalyan profesyonel bir yol ve pist bisiklet yarışçısıdır
1986 - Dame Traoré, Katarlı futbolcudur
1987 - Waldemar Sobota, Polonyalı futbolcudur
1988 - Antonija Sandrić, Hırvat basketbolcu
1989 - Alex Cisak, Polonya asıllı Avustralyalı futbolcudur
1989 - Dulcita Lieggi, Dominikli manken ve oyuncu
1990 - Víctor Ibarbo, Kolombiyalı futbolcudur
1991 - Álvaro Giménez, İspanyol futbolcu
1991 - Moses Sumney, Amerikalı şarkıcı ve söz yazarı
1992 - Ola John, Hollandalı oyuncu
1992 - Marshmello, Amerikalı bir elektronik müzik yapımcısı ve DJ
1992 - Sam Smith, İngiliz şarkıcı ve söz yazarı
1992 - Eleanor Tomlinson, bir İngiliz aktris
1992 - Mehdi Zeffane, Fransız futbolcu
1993 - Josef Martínez, Venezuelalı millî futbolcudur
1993 - João Schmidt, Brezilyalı futbolcudur
1994 - Cristian Benavente, Perulu futbolcudur
1994 - Gabriela Guimarães, Brezilyalı bir voleybol oyuncusu
1994 - Carlos Guzmán, Meksikalı futbolcudur
1994 - Alberto Munarriz, İspanyol sutopu oyuncusu
1994 - Shogo Nakahara, Japon futbolcudur
1995 - Yahya Hassan, Filistin kökenli Danimarkalı şair ve aktivist (ö. 2020)
1996 - Sarah Grey, Kanadalı oyuncu
1996 - Brenna Harding, Avustralyalı aktris
1996 - Joao Rodríguez, Kolombiyalı futbolcudur
2002 - Başar Oktar, Türk artistik buz patenci

Ölümler

1389 - Dmitri Donskoy, 1359'dan itibaren Moskova Büyük Prensi ve 1363'ten itibaren Vladimir Büyük Prensi olarak ölümüne kadar hükmetmiştir (d. 1350)
1526 - Go-Kashiwabara, Japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 104. imparatorudur (d. 1462)
1536 - Anne Boleyn, İngiltere Kraliçesi (VIII. Henry'nin 2. karısı ve I. Elizabeth'in annesi) (d. 1501)
1647 - Sebastiaen Vrancx, Flaman ressam (ö. 1573)
1762 - Francesco Loredan, Venedik Cumhuriyeti'nin 106'ıncı dükası (d. 1685)
1795 - James Boswell, İskoç avukat ve biyografi yazarı (Dr. Samuel Johnson'ın ("Sözlük Johnson") biyografi yazarı) (d. 1740)
1825 - Henri de Saint Simon, Fransız filozof ve iktisatçı (d. 1760)
1859 - Heinrich Zollinger, İsviçreli botanikçi (d. 1818)
1864 - Nathaniel Hawthorne, Amerikalı yazar (d. 1804)
1895 - Jose Julian Marti, Kübalı şair ve yazar (Küba bağımsızlık mücadelesinin öncüsü) (d. 1853)
1898 - William Ewart Gladstone, İngiliz politikacı ve Birleşik Krallık Başbakanı (d. 1809)
1904 - Camsetci Tata, Hint sanayici (d. 1839)
1918 - Ferdinand Hodler, İsviçreli ressam (d. 1853)
1927 - Ahmet Hikmet Müftüoğlu, Türk yazar, diplomat ve Millî Edebiyat Akımı'nın öncülerinden (d. 1870)
1932 - Charles Wallace Richmond, Amerikalı ornitolog (d. 1868)
1935 - T. E. Lawrence (Arabistanlı Lawrence), İngiliz arkeolog, asker, casus ve yazar (d. 1888)
1939 - Ahmet Ağaoğlu, Türk siyaset adamı, hukukçu, yazar ve gazeteci (d. 1869)
1945 - Philipp Bouhler, Alman (Nazi) asker (d. 1889)
1958 - Ronald Colman, İngiliz aktör (d. 1891)
1973 - Osman Fuad Efendi, Osmanlı Hanedanı'ndan şehzade (d. 1895)
1986 - Behçet Uz, Türk doktor (d. 1893)
1994 - Jacqueline Kennedy Onassis, 35. Amerika Birleşik Devletleri başkanı John F. Kennedy'nin dul eşi (d. 1929)
2002 - Leyla Yeniay Köseoğlu, Türk siyasetçi ve Anavatan Partisi kurucu üyesi (d. 1926)
2009 - Robert F. Furchgott, 1998 Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi Amerikalı biyokimyacı (d. 1916)
2009 - Andrey İvanov, Sovyet-Rus eski millî futbolcu (d. 1967)
2009 - Herbert York, nükleer fizikçi (d. 1921)
2011 - Garret FitzGerald, İrlandalı siyasetçi (d. 1926)
2011 - Paul Henze, Amerikalı strateji uzmanı, tarih ve jeopolitik doktoru (d. 1924)
2011 - Kathy Kirby, İngiliz şarkıcı (d. 1938)
2013 - Murat Öztürk, Türk akrobasi pilotu ve haber muhabiri (d. 1953)
2014 - Jack Brabham, Avustralyalı Formula 1 pilotu (d. 1926)
2015 - Burhan Muhammad, Endonezyalı diplomat ve bürokrat (d. 1957)
2015 - Happy Rockefeller, New York eyaletinin eski First Lady'si ve Eski ABD İkinci Lady'si (d. 1926)
2016 - Alexandre Astruc, Fransız yönetmen (d. 1923)
2017 - Rich Buckler, Amerikalı çizgi roman sanatçısı ve çizer (d. 1949)
2017 - Kid Vinil, Brezilyalı şarkıcı, radyo yayıncısı, besteci ve gazeteci (d. 1955)
2017 - Noşirvan Mustafa, Iraklı Kürt entelektüel politikacı ve yazar (d. 1944)
2017 - Stanislav Petrov, Emekli Rus yarbay (d. 1939)
2018 - Harvey Hall, Amerikalı iş adamı ve siyasetçi (d. 1941)
2018 - Houmane Jarir, Faslı eski millî futbolcu (d. 1944)
2018 - Maya Jribi, Tunuslu siyasetçi (d. 1960)
2018 - Bernard Lewis, İngiliz asıllı Amerikalı tarihçi (d. 1916)
2018 - Reggie Lucas, Amerikalı müzisyen, söz yazarı ve müzik yapımcısı (d. 1953)
2019 - Carlos Altamirano, Şilili siyasetçi, eski atlet, hukukçu ve yazar (d. 1922)
2019 - Nickey Iyambo, Namibyalı siyasetçi, bakan ve fizikçi (d. 1936)
2020 - Annie Glenn, Amerikalı aktivist ve hayırsever (d. 1920)
2020 - Ken Nightingall, bir İngiliz ses mühendisi (d. 1928)
2020 - Gil Vianna, Brezilyalı siyasteçi ve bürokrat (d. 1965)

Tatiller ve özel günler

19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı
19 Mayıs Cebel Günü (Bulgaristan)
Rum Kırımı Anma Günü (Yunanistan)
Fırtına: Kokulya Fırtınası (2 Gün)

Wikimedia