Endüstriyel Kimya Nedir?

Endüstriyel Kimya Nedir

Endüstriyel kimyanın yalnızca, bulunmuş olan ve laboratuvarlarda denenmiş olan işlemlerin ve reaksiyonların geniş manadaki uygulamaları kapsadığını düşünmek yanlış olur.



Gerçekte, yüzlerce sentez olmasına rağmen, bileşiklerin meydana gelmeleri fazla güç veya pahalı olduğundan dolayı, endüstri alanında uygulanamamaktadır. Bazıları ise, basit bileşiklere dayanmalarına rağmen, neticede hazırlanan ürünün satılamayacak kadar pahalı olmasına sebep olan ve büyük teknolojik problemler meydana getiren reaksiyon şartlarını gerektirmelidir. Bu sebepten dolayı endüstriyel kimya, ucuz bileşiklerden meydana gelen ürünlerin üretimine ağırlık vermektedir.

Doğal olarak, hammaddenin bulunmasında etkisi bulunanlar

Teknolojik gelişme ve siyasal olayları da bulunduran öbür bazı öğeler, günümüzde ticari bakımdan tutarlı görülen bir işlemin çok önceleri kabul edilmediği manasına gelmektedir. Endüstriyel kimyadaki gelişme, olumlu olan neticelerin yanı sıra, kendine özgü problemleri de getirmektedir Her bulunan işlem, ekonomik ve endüstriyel yapının ayrılmaz bir parçasını meydana getirmekte ve bu sebepten dolayı hammadde yokluğuna sebep olan olayların yansımaları fazla tehlikeli olabilmektedir.

Gerçekte doğal olacak birden çok işlemin geçerli olması ve aynı endüstriyel ürünün oluşabilmesi için başka ham madde kaynaklarından yararlanma olanağı bulunmaktadır. Fakat bu, her zaman olmamaktadır. Bunun geçerli olduğu vakitlerde kısa dönem ticaret fikri, gelişimi engellenmektedir. Son senelerde batıyı etkisi altına alan petrol krizi, bu şarta ilişkin olan iyi bir örnek meydana getirmektedir. 1939 ve 1945 savaşı esnasında, ani bir yakıt yokluğu ve savaşın sebep olduğu acil ve artan gereksinmeleri neticesinde Almanlar, Fisher ve Tropsch yöntemi ve sentezini geliştirmişlerdir. Bu şekilde, su ve kömür kullanarak oldukça büyük olan nicelikte, parafine dayanan alefinik yakıtlar elde etmişlerdir. Petrole karşıt olarak gösterilen bu yolla, değerli olan siyah altının yeniden elde edilmesiyle bırakılmıştır.

Endüstriyel kimya organik ve inorganik olmak üzere iki bölüme ayrılmaktadır

Organik kimyanın öbürüne nazaran etki alanı daha büyük ve daha önemlidir. Birçok inorganik bileşiğin organik endüstriyel sentezlerde belirteç şeklinde kullanılmaları gerçeği bunun bir kanıtıdır. Böylece inorganik endüstri, organik endüstriye hizmet etmektedir. Endüstrinin yapısı, onun kendine özgü bazı ürünlerinin imalatı ile belirlenebilir. Klor, yakıcı soda, sülfürikasit gibi. Organik kimya endüstrilerinde klorun imalatı hidrokarbonlar için bir klorlama öğesi şeklinde kullanılmasından ve inorganik alandaki birçok önemli uygulamasından sebep, oldukça büyük bir önem taşımaktadır.
Klor, endüstriyel şekilde NaCl (tuz)’nin elektrolizi ile hazırlanmaktadır. Anot yükseltilmesi neticesinde, kloride doymuş bir çözelti sürekli bir şekilde klorinin meydana geldiği diafram hücrelerine aktarılmaktadır. Bu arada katotta da H: gazı ve OH iyonları meydana gelmesiyle, H20 indirgenmesi oluşmaktadır. Katot kısmı böylece öbür önemli bir ürün olan NaOH bakımından zenginleşmektedir (Na+ iyonlarının OH iyonları ile birleşmesi neticesinde). Civa moleküllerinde katot işlevini bu metal yerine getirmektedir ve H2 boşalımı olanaksız olduğundan, dolayı civa ile beraber malgalama meydana getiren sodyum iyonunun boşalımı meydana gelmektedir.

Bu arada anotta klor, gaz şeklinde çıkmaktadır.
Daha sonra malgama (gerçekte sodyum) su ile reaksiyona girmekte ve NaOH, H2 meydana gelmesini sağlamaktadır. Yakıcı soda katot sıvısının oluşması ile elde edilir.

Kuvvetli bir baz olarak en önemli kullanım yerleri kimyasal ve petro kimyasal endüstriler, sabun ve iplik üretimleridir.

Sülfür endüstrisinin % 90’lık kısmını sülfürik asit kapsamaktadır.

Kullanım yerleri fosfat ve amonyumsülfat endüstrisi, titan boya maddesi ve metalürji endüstrisinden kimyasal ve petro kimyasal endüstrilerine kadar yayılır. Böylece Lead ve chamber (kurşun odalar) yolu tamamıyla bırakılmış ve üretim kataliz işlemlerine dayandırılmıştır. Bu, sülfürdioksitin platin veya vanadyum katalizörleri aracılığı ile sülfürtrioksit SO, (sülfür minarellerinin yada asit sülfürünün ısıtılması ile oluşur) oluşturmak için gerçekleştiği oksidasyonu da bulundurmaktadır. Ayrıca SO,’ün su ile melezleştirilmesi, farklı miktarlardaki sülfürik asit meydana gelmesini sağlamaktadır.







Alıntı